De Duitse ‘groene’ energiepolitiek is vastgelopen. Het sluiten van haar 18 kerncentrales, het volledig inzetten op de niet zo duurzame en betrouwbare wind- en zonne-energie, het ontbreken van voldoende conventionele backup-opwekking en het kritiekloos accepteren van het opblazen van Nordstream door een ‘bondgenoot’, heeft Duitsland in zware problemen gebracht. Nu moeten windmolens en dorpen wijken voor extra winning van bruinkool.
Bruinkool voor windenergie
“De Duitse energiegigant RWE is begonnen met de ontmanteling van een windmolenpark om plaats te maken voor een verdere uitbreiding van een bruinkoolmijn in de westelijke regio van Noordrijn-Westfalen.” Dit meldt de EU-Observer.
De energietransitie van fossiel naar ‘duurzaam’ blijkt niet zo’n succes. Het aandeel van deze vorm van energie bedraagt in veel landen enkele procenten, in Duitsland circuleren verschillende cijfers. Daar zou het om rond de 20% gaan. En dat terwijl landen als Duitsland naar schatting al €1.000 miljard aan belastinggeld aan deze vorm van opwekking heeft besteed.
Verduurzamen, klimaat, zeespiegelstijging, van het gas los en energietransitie zijn de buzz words geworden. De ingezette energietransitie loopt nu enige jaren. Maar de twijfel stijgt over de resultaten, de mate van duurzaamheid, de zin van de inspanningen. Kunnen we het klimaat wel beïnvloeden? De toereikendheid van de benodigde zeldzame metalen is onvoldoende en oorlogen over de vindplekken zijn al gaande, zoals in de Oekraïense Donbass. Ook de huidige onrust in centraal Afrika is voor een aanzienlijk deel terug te voeren op grondstoffen voor de Europese energieopwekking.
Windmolenpark afgebroken
De windenergie staat onder druk. De effecten van massale windturbineparken op zee op de visstand en het leven van onder meer walvissen, de bodemverstoring, de grote aantallen zich te pletter vliegende vogels en vleermuizen, blijken schadelijk voor natuur en milieu.
Duitsland, dat koploper wilde zijn met ‘duurzame’ energie, raakt steeds meer van haar maakindustrie kwijt aan landen als de VS en China nu de gasprijzen 2 tot 4 maar zo hoog zijn geworden. Ook is de levering niet altijd zeker. Lokale uitval van energie is geen uitzondering meer.
Inmiddels is het failliet van deze vorm van ‘duurzame’ energie nergens duidelijker dan in het Duitse Garzweiler, een bruinkoolmijn vlak over de grens bij Aken. Hier wordt al decennia bruinkool gewonnen waarbij grote delen van het omliggende land tot vele tientallen meters diep moeten worden afgegraven. Hele dorpen moeten worden afgebroken om de reusachtige graafmachines hun werk te laten voortzetten.
De grote energieleverancier RWE liet jaren geleden windmolens langs de randen van haar bruinkolenmijn plaatsen als teken van ombouw van de energiewinning. Die windmolens staan nu in de weg, want Duitsland moet de winning van bruinkool opvoeren om de lampen te laten branden en de industrie-uittocht te stoppen.
Er is al één windturbine ontmanteld en er staan er nog zeven op het programma om nog eens 15 tot 20 miljoen ton zogenaamde ‘bruinkool’, de meest vervuilende energiebron, op te graven.
De afbraak maakt deel uit van een overeenkomst die vorig jaar is gesloten tussen Robert Habeck, minister van Economie en Klimaat van de Die Grünen, en Mona Neubaur, minister van Economie van Noordrijn-Westfalen, om de uitbreiding van de mijn mogelijk te maken.
‘Een goede dag voor klimaatbescherming’
In ruil voor het slopen van windmolens moest RWE instemmen met de geleidelijke afbouw van de winning van steenkool in 2030, acht jaar eerder dan de vorige deadline. Hierdoor kon de veel bekritiseerde minister van economisch zaken Habeck toch nog zeggen: “Het is een goede dag voor klimaatbescherming.”
Het geeft aan hoe groot de cognitieve dissonantie is bij voorstanders van deze vorm van ‘duurzame’ energie. Na zoveel schade aan de Duitse industriestaat te hebben veroorzaakt, is er voor hen geen weg meer terug, en proberen woorden te rijmen wat niet meer te rijmen is.
Het spreekt voor zich dat de klimaatgroepen in Duitsland machteloos moeten toezien op deze ontwikkeling: “Alles wat afwijkt van deze cruciale inspanning (verduurzaming energieopwekking, red.), met name het ontmantelen van hernieuwbare energiebronnen om meer fossiele brandstoffen te winnen, moet ondubbelzinnig worden verboden”, stelde haar woordvoerder.
Op zee gaat het niet veel beter. Zo verbood Zweden haar eigen nationale trots Vattenvall een nieuw windmolenpark op zee te bouwen: de schade aan de natuur blijkt te groot. Ook stopt het energiebedrijf Vattenfall met een megawindproject in Groot-Brittannië.
Nu moet ook Orsted, ’s werelds grootste offshore-exploitant, 730 miljoen dollar afschrijven. De reden: de projecten zijn te duur geworden. Vertragingen bij de oplevering, inflatie en stijgende rente maken offshore windturbines voor veel bedrijven verliesgevend.
Dat de ondoordachte energietransitie Duitsland in steeds grotere problemen brengt, wil bij veel klimaatactivisten niet landen. Daarvoor is te lang vastgehouden aan een onhaalbare droom.
Gelukkig kunnen de verantwoordelijken wijzen naar de oorzaak van deze stap: de Russische inval in Oekraïne.
