In een review verzonden Stientje van Veldhoven-van der Meer, minister van Klimaat en Groene Groei, stelt fysicus en audioloog Leonard Baart de la Faille, dat de in 2011 ingevoerde nieuwe geluidsnormen voor windturbines “een zeer slechte maat is als het gaat om gezondheidsbescherming”.
In 2011 werden in Nederland nieuwe normen voor windturbines ingevoerd met een gewijzigde normerings-systematiek. De tot dan toe geldende meetbare geluidmaxima voor de verschillende dagdelen werden vervangen door een administratieve norm op basis van berekeningen die veronderstellen de jaarlijkse geluidbelasting te representeren, uitgedrukt in Lden dB(A). Deze maat werd in die tijd in Europa ingevoerd om Europese geluidkartering mogelijk te maken. Opgemerkt moet worden dat dit niet betekende dat Lden ook voor normering ingevoerd diende te worden. Dit is, naast Nederland, alleen in Noorwegen het geval.
Deze review toont volgens Baart de la Faille aan dat Lden een zeer slechte maat is als het gaat om gezondheidsbescherming zoals reeds in 2009 door de inspectie van het ministerie van VROM werd geconstateerd.
De review stelt verder: “De hoofdrolspelers uit de periode 2008-2011 hebben voor de Lden systematiek een onderbouwend narratief ontwikkeld dat, zoals deze review aantoont, gebaseerd is op een zeer selectieve en onvolledige wetenschappelijke beoordeling. Dit narratief wordt tot op heden volgehouden, mede doordat een steeds groeiende en inmiddels zeer grote groep ambtenaren hiermee is ‘opgevoed’.”
De modelnormen blijken in de praktijk geen werkbare meetlat voor de geluidsbelasting die de steeds grotere windturbines voor de omgeving met zich mee brengen.
Baart de la Faille: “De nieuwe normen van 2011 waren niet, zoals de bedoeling was, neutraal t.o.v. de toen geldende normen, doch een aanzienlijke verslechtering, met name t.a.v. de bescherming in de avond en nacht. Deze review toont aan dat door de steeds hogere windturbines, sinds 2008 een verdubbeling van de as-hoogte en rotorspanwijdte, de beschermende werking van de normen steeds verder is afgekalfd.”
Het rapport noemt als belangrijkste conclusies onder meer:
- De concrete kennisbasis van de overheid waaraan de minister en staatssecretaris refereren is onvoldoende. De factsheet is wetenschappelijk niet up to date en dient te worden teruggetrokken.
- De Nederlandse hindercurve is van onvoldoende kwaliteit en ongeschikt voor moderne windturbines.
- De recente Duitse dosishinderrelatie is essentieel voor de beoordeling van hinder van moderne grote windturbines en wijst op zeer aanzienlijk grotere hinder dan de huidige Nederlandse curve.
- De ‘Lden normering’ is niet doelmatig en hoogstens bruikbaar voor ruimtelijke planning.
- Verschillende vormen van aanvullende normering naast Lden hebben fundamenteel een andere betekenis en zijn noodzakelijk voor een adequate bescherming.
- De AMvB is wetenschappelijk slecht gefundeerd waardoor uiteindelijk grote kans op stranding bij de rechter.
- Zowel de rechtspraak als de politieke besluitvorming, en daarmee de bescherming van de gezondheid, worden ernstig belemmerd door een sinds 2011 bestaande kokervisie van de overheid. Deze wordt geschraagd door het RIVM waarbij onafhankelijke wetenschappelijke advisering ontbreekt.
Commentaar
Wat Baart de la Faille hier in zijn review signaleert staat niet op zich. Zowel met het Coronavirus, als met stikstof of klimaat, worden niet gemeten resultaten als uitgangspunt voor handelen gebruikt, maar modellen. Modellen die in geen enkel geval de lokale situatie kunnen benaderen. Veel modellen zijn ondoorzichtig en geladen met ideologisch gestuurde aannames die meestal het gevoerde beleid moeten ondersteunen.
Dat zoveel mensen, en toenemend in aantal, klagen over geluidsoverlast (naast andere vormen van ernstige hinder), betekent dat de gehanteerde modellen niet gericht zijn op het beschermen van het welzijn en de gezondheid van omwonenden, maar als legitimeringsbasis voor het gevoerde beleid van energietransitie.
Er is maar één oplossing: meten. Meten is weten. Wat is werkelijk waarneembaar aan overlast rondom deze mega-installaties? Wat ervaren omwonenden? Wat horen de lokale huisartsen?
We zullen moeten erkennen dat een dichtbevolkt land, dat nog steeds snel in inwonertal groeit, nauwelijks nog ruimte heeft voor grootschalige industriële installaties die windturbines nu eenmaal zijn.
Soms moet je erkennen dat een ingeslagen weg niet de juiste blijkt te zijn en mogelijk zelfs niet eens effectief is voor het gestelde doel: het stoppen van de veronderstelde klimaatverandering.

